पशुपतिमा तीन वर्षअघिदेखि नै गाँजा, भाङ, धतुरोलगायत लागुपदार्थ निषेध गरिएको थियो। यस वर्ष पनि त्यसलाई निरन्तरता दिइएको छ।

कथाकार बिना थिङले पछिल्लो पुस्ता रिल्समा अल्झिएर पठन संस्कृतिक कमजोर नभएको बताएकी थिइन्। युवा पुस्ता विस्तारित हुन नसक्नुको कारण अभिभावक र शिक्षक नै भएको उनको तर्क थियो।

अनलाइन टिकट प्रणाली सञ्चालनमा आएपछि लामो लाइनमा बस्नुपर्ने झन्झट हट्ने, समयको बचत हुने तथा पर्यटक व्यवस्थापन अझ प्रभावकारी हुने विश्वास छ।

कसले सुराकी गर्‍यो कुन्नि? प्रहरीले मेरो कोठा छापा मार्‍यो। म गिरफ्तार भएँ। मलाई शिक्षण पेसाबाट निलम्बन गरियो। भोजपुर कारागारमा थुनिएँ। म थुनिए पनि आस्था भने झनै जाग्दै थियो।

मल्लका सिर्जनात्मक योगदानको अध्ययन र विद्यावारिधि अनुसन्धानमा समर्पित भई महत्त्वपूर्ण प्राज्ञिक कार्य गरेबापत यो पुरस्कार प्रदान गर्न लागिएको हो।

काठमाडौँ महानगर जयबागेश्वरी र हाडीगाउँमा १८ करोड ४९ लाख खर्च गरेर बस्तीलाई ‘मौलिक स्वरूप दिने’ मास्टरप्लान कार्यान्वयनमा जुटिरहँदा यसको सम्पदामैत्री पाटो र स्थानीयलाई कति व्यावहारिक हुन्छ भन्ने प्रश्न यथावत् छन्।

‘डिजिटल युगमा पत्रकारिता’, ‘मिथ्या सूचना र तथ्यजाँच’ र ‘डिजिटल परिदृश्य’ गरी तीन वटा पुस्तक सार्वजनिक गरिएको छ।

यस अवसरमा आइतबारदेखि नै काठमाडाैँको टुँडिखेलमा ल्होसार महोत्सव आयोजना गरिएको छ।

प्रशान्तकै प्रकाशमा विमल गुरुङ नेतृत्वको गोर्खा जनमुक्ति मोर्चा पार्टीको उदय भयो। उनको गीति यात्राको बेला पहाडमा नेताहरूले आफ्नो राजनीतिक यात्रा पनि आरम्भ गरे।

दुई दिनको रामछायापछि जसरी एकाएक देशको राजनीति बदलिन खोज्यो र सरकार चलाउन सक्ने प्रधानमन्त्री तथा मन्त्री पात्रको खोजी भयो, त्यसबारे कवि थापाले व्यङ्ग्यात्मक रूपमा कवितामार्फत भाव पोखेका छन्।

दुःख पर्दाको समयमा सान्त्वना दिन सोरठी भाकामा गाउने चलन छ। गीतको भाका र नाच्नेहरुबीच मादलको ताल मिल्नुपर्छ।

२०१२ सालमा स्थापित पुस्तकालयमा पुस्तक, पत्रिका, हस्तलिखित सामग्री, पाण्डुलिपि, अभिलेख सहितको संग्रह रहेकोमा यसमध्ये ५० हजार कृति भने अनलाइन दर्तामा उपलब्ध भएको जनाइएको छ।

बाघ नरसिं बज्राचार्यद्वारा सम्पन्न गरिएको सम्यक् महादानको एक शताब्दी पूरा भएको अवसरमा ललितपुरमा विशेष लसता सम्यक् महादान आयोजना गरिएको छ।

सूर्य धनु राशिबाट मकर राशिमा प्रवेश गर्ने भएकाले माघ १ गतेलाई मकर संक्रान्ति पनि भनिन्छ। यस दिनदेखि उत्तरायण शुरू हुने भएकाले दिनभन्दा रात छोटा हुँदै जान्छन्।

मगर र छन्त्याल समुदायमा माघे संक्रान्ति पर्वलाई माइती र कुटुम्बको भेटघाट, शुभकामना आदानप्रदान र खुशी साटासाट गर्ने अवसरका रूपमा लिने गरिन्छ।

थारु बस्ती बाक्लो भएको गाउँहरूबाट पछिल्लो समय थारु समुदायका युवायुवतीहरू आफ्नो वेशभूषामा सजिएर सार्वजनिक कार्यक्रममा सहभागी हुने क्रम बढ्दै गएको छ।

हिटी प्रणाली कला प्रदर्शनीले कथा, किंवदन्ती र विज्ञान–प्रविधि हुँदै कलाकारका क्यानभासमार्फत हिटीको महत्त्व, सामाजिक जीवन र यसको वर्तमान अवस्थाका विविध पाटोलाई उजागर गरेको छ।

युद्धको अघिल्लो दिन, यसै पनि आफ्नो सम्बल बढाउनु पर्ने बेलामा आफूले सुन्नै मन नगरेको विषयचाहिँ नकोट्याइयोस् भनेर उनी केही भन्न खोजेझैँ देखिए, तर परशुरामले उनको त्यो प्रयत्न बुझेको नबुझ्यै गरिदिए।

विचारहीन हुनु भनेको सिल्ली हुनु हो। विचार लिनेले आफ्नो जीवनपछि पनि यो समाज रहन्छ भन्ने कुरा बुझेको हुन्छ। जब मान्छेको सोचमा परिवर्तन आउँछ, कर्मपथमा सहजै तीव्रता आउँछ।

कञ्चनपुरका शुक्लाफाँटा, बेदकोट, कृष्णपुर र बेलौरी नगरपालिकाका थारु बहुल क्षेत्रहरूमा माघी विशेष सांस्कृतिक कार्यक्रम तथा महोत्सवको तयारी पनि तीव्र पारिएको छ।