काङलिङ त्यस्तो परम्परागत बाजा हो, जुन मान्छेको नलीहाडबाट बनेको विश्वास गरिन्छ। संग्रहालयमा यो बाजा कहाँबाट ल्याइयो भनेर रामप्रसाद खुलाउन चाहँदैनन्। काङलिङ अब लोप हुन थालेको छ।

रानी जगदम्बाले कृषि महाविद्यालय चलाउन ६ दशकअघि सरकारलाई दिएको १०० वर्ष पुरानो श्रीमहल, प्रबलीकरण गर्न सकिने हुँदाहुँदै पनि पूर्णरूपमा भत्काएर पुनर्निर्माण गर्ने प्रक्रिया अघि बढाइएको छ।

नुवाकोटको विदुरमा अवस्थित करिब चौध सय वर्षअघि लिच्छवीकालमा निर्माण गरिएको प्रसिद्ध विहार स्वयम्भू/चैत्यको अध्ययन थालिएको छ।

लुम्बिनी विकास कोषका पदाधिकारी र कर्मचारीले आफूखुशी गुरुयोजना संशोधन गरेर आर्थिक लाभका निम्ति जथाभावी भौतिक निर्माण गर्दा विश्व सम्पदा नै खतरामा परेको छ। 

भूकम्पले क्षतिग्रस्त ११ सम्पदाको पुनःनिर्माण भइरहेको र १६ सम्पदाको हुन बाँकी रहेको पशुपति क्षेत्र विकास कोषले जनाएको छ।

महाभारत पर्वतका हरिया लुंगहरूको सुन्दर दृश्यले चकित हुन्छु। समय एकैछिन रोकिइदिए हुन्थ्यो भन्ने लाग्दा लाग्दै निमेषभरमै कालो बादलको साम्राज्य शुरू भइसक्छ आकाशमा।

विष्णुमती करिडोर क्षेत्रका अनधिकृत संरचना हटाउँदा काठमाडौँ महानगरका कर्मचारीले फेला पारेको शंखधर साख्वाको मूर्ति पूरातात्त्विक महत्त्वको नभएको संस्कृतिविद्हरूले बताएका छन्।

भूकम्पले क्षति पुर्‍याएको नुवाकोटको ‘सामरी पौवा’को पुनःनिर्माण गरिएको छ।

टोखा–२ को नगर क्षेत्रभित्र भेटिएको करिब २१६ सेन्टिमिटर लामो संरचनामा माआपा (मल्लकालीन इँटा) को प्रयोग भएको छ। कोठा आकारको संरचनाको गारो १८ इन्चको र दुई पर्खालबीचको भाग ४२ इन्चको छ।

पुरातत्व विभागले तयार पारेको प्रतिवेदनमा टुकुचामाथि बनेको सुरुङ पुरातात्विक महत्त्वको भएको भन्दै यो खण्डित हुनुमा काठमाडौँ महानगर नै जिम्मेवार भएको उल्लेख छ।

नेपालमा २००७ सालपछि मूर्ति चोरी हुन थालेको इतिहासकारहरू बताउँछन्। २०४२ सालपछि चोरी भएका कतिपय मूर्ति फिर्ता आउन थाले पनि कसले चोरेको थियो र कसरी विदेश पुर्‍याइए भन्ने पत्ता लाग्दैन।

भूकम्पले क्षतिग्रस्त बनेकाे जय बागेश्वरी मन्दिरकाे पुनःनिर्माण सकिएकाे छ। १९९० सालकाे भूकम्पमा समेत क्षतिग्रस्त भएकाे याे मन्दिर त्यतिबेला पनि पुनःनिर्माण गरिएकाे थियाे।

रामायणकालीन जनश्रुतिसँग जोडिएको मटिहानीमा धार्मिक र सांस्कृतिक महत्त्वका कामले गति लिएका छन्।

२०६५ सालदेखि बन्द रहेको पूर्वी ढोका भक्तजनका लागि अब नियमित खोलिने छ।